
Fibromyalgie
Energie beheren met leefstijl
Bij fibromyalgie heb je chronische pijn en vermoeidheid zonder duidelijke lichamelijke oorzaak. Leefstijl kan je helpen om beter met de klachten om te gaan.
Wat is fibromyalgie?
Bij fibromyalgie is de pijnverwerking zelf ontregeld: de hersenen en het ruggenmerg geven pijnprikkels versterkt door en remmen ze te weinig af. Dat heet centrale sensitisatie: aanrakingen, geluid en licht voelen pijnlijker, terwijl er geen schade te vinden is. Daaronder ligt vaak een ontregelde stofwisseling, die sluimerende ontsteking, een onrustige darmflora en een uit balans geraakt stress- en zenuwstelsel in stand houdt. Het Europees Geneesmiddelenbureau wees in 2018 alle drie de fibromyalgie-medicijnen af omdat de bewijskracht te dun was, en gewone pijnstillers werken niet: ze grijpen aan op schade die er niet is.
Leefstijl bij Fibromyalgie
Ontdek hieronder wat elke pijler inhoudt en aan welke knoppen jij kunt draaien.
Voeding
Voeding ontbreekt in alle richtlijnen voor fibromyalgie, terwijl het onderzoek wel effect laat zien. Een mediterraan patroon, met veel groente, fruit, peulvruchten, noten, olijfolie en vis, hangt samen met minder pijn, minder vermoeidheid, betere slaap en minder brainfog. Ook koolhydraatbeperking is onderzocht: 22 vrouwen die 45 dagen streng koolhydraatarm aten, zagen hun pijnscore met meer dan de helft dalen. Heb je een vitamine D-tekort, dan vermindert aanvulling de pijn merkbaar; vraag je huisarts om een bepaling.
Meer over voedingIn één oogopslag
Onderstaande infographic vat de belangrijkste leefstijladviezen bij fibromyalgie samen, per pijler.
Handig om te bewaren of te delen.
Infographic: Fibromyalgie aanpakken met leefstijl - de belangrijkste adviezen per pijler
(beweging, ontspanning, voeding, slaap, verbinding, middelen)
Download hier de infographic
Aan de slag met je gezondheid
Wij ondersteunen jou met informatie, supportgroepen, recepten, materialen en webinars

Leefstijl Als Medicijn Platform
Het platform op Facebook voor leefstijl en gezondheidsinformatie.

Kennis
Je leefstijl veranderen? Dit is bekend over leefstijl en aandoeningen.

Recepten
Tips en recepten met ontstekingsremmende voeding. Veel groenten, gezonde vetten en vis.

Webinars
Ervaringsdeskundigen en artsen geven gratis webinars. Kijk ze terug of schrijf je in.

Materialen
Aan de slag met een leefstijldagboek? Hier vind je trainingen en handige materialen.
Wat zegt de wetenschap?
Fibromyalgie raakt meerdere processen tegelijk: pijnverwerking, ontsteking, stress en stofwisseling. De best onderbouwde hefbomen:
- Beweging en cognitieve gedragstherapie helpen samen meer mensen duidelijk dan de gangbare medicijnen, met minder bijwerkingen.
- Cognitieve gedragstherapie verminderde in 29 onderzoeken onder 2.509 deelnemers de somberheid, de beperkingen en de vermoeidheid.
- Gedragstherapie voor slapeloosheid verbeterde de slaap in 47 onderzoeken onder 11.094 mensen, en bij een derde ook de pijn.
- Een mediterraan of koolhydraatbeperkt voedingspatroon vermindert pijn, vermoeidheid en brainfog, terwijl voeding in geen enkele richtlijn wordt genoemd.
- Trauma speelt vaker een rol dan gedacht: 84 procent van de vrouwen met fibromyalgie maakte iets ingrijpends mee vóór de klachten begonnen, 71 procent voldoet aan de criteria voor PTSS. De Nederlandse richtlijn beveelt dan EMDR aan.
- Overgewicht verhoogt de kans op fibromyalgie: 1,6 keer bij obesitas, 1,3 keer bij overgewicht.
WetenschapFibromyalgie aanpakken met leefstijl
Fibromyalgie en leefstijl: beweging, voeding, slaap en stress helpen vaak meer dan medicijnen. Lees wat het onderzoek laat zien en waar je begint. (145 tekens)
Artikelen over Fibromyalgie
WetenschapFibromyalgie aanpakken met leefstijl
Fibromyalgie en leefstijl: beweging, voeding, slaap en stress helpen vaak meer dan medicijnen. Lees wat het onderzoek laat zien en waar je begint. (145 tekens)
ErvaringReuma en stress: zo wist Henny haar klachten terug te dringen
Na haar diagnose ontdekte Henny Laan hoe reuma en stress samenhangen en hoe voeding, ontspanning en patronen doorbreken haar klachten verminderden.

